NFC etiket, ödeme terminalindeki "temassız" işaretinin küçük ve yapışkanlı hâlidir: içinde bir çip ve anten vardır, pili yoktur, telefonu yaklaştıran kişinin cihazında belirlediğiniz sayfa açılır. Kartvizitten farkı kimseye verilmemesi; vitrine, kasaya, masaya ya da ürüne yapışır ve orada durur. Bu yazı etiketin nasıl çalıştığını, hangi çiplerle geldiğini ve nerede işe yaradığını anlatıyor.
Kısaca: NFC etiket nedir?
NFC etiket (NFC sticker, NFC tag), içinde temassız çip bulunan ve bir yüzeye yapıştırılan ince etikettir. Enerjisini okutulduğu anda telefonun manyetik alanından alır; pili yoktur ve bitmez. Çipe bir web adresi yazılır: telefon 2-4 cm mesafeden etikete dokundurulunca o adres tarayıcıda açılır. Menü, Google yorum ekranı, web sitesi, Wi-Fi şifresi ya da sosyal medya hesabı için kullanılır. NFC etiket ve sticker sayfamızda markanıza özel baskılı etiketleri görebilirsiniz.
Nasıl çalışır?
NFC (Near Field Communication, yakın alan iletişimi) 13,56 MHz frekansında çalışan kısa menzilli bir kablosuz standarttır. Telefon, NFC anteninden zayıf bir manyetik alan yayar. Etiketin anteni bu alana girince çip enerjilenir ve içindeki veriyi telefona iletir. Bütün süreç bir saniyeden kısa sürer.
Etiketin içindeki veri NDEF denen standart bir biçimde tutulur; en yaygın kayıt türü bir web adresidir. Telefon adresi görür, tarayıcıyı açar. Uygulama gerekmez; iPhone XS ve sonrası ile Android'lerin büyük çoğunluğu etiketi doğrudan okur.
Menzilin kısa olması bir eksiklik değil, tasarımın kendisidir: etiket yalnız bilerek dokunan telefona cevap verir, yanından geçenin cebindeki telefonu rahatsız etmez.
Çip türleri: NTAG213, 215, 216
Etiketlerde en yaygın çip ailesi NXP'nin NTAG serisidir. Fark, çipin taşıdığı veri miktarında:
| Çip | Kullanılabilir alan | Ne için yeter? |
|---|---|---|
| NTAG213 | Yaklaşık 144 bayt | Bir web adresi; menü, yorum linki, profil. Etiketlerin çoğu bu çiple gelir. |
| NTAG215 | Yaklaşık 504 bayt | Uzun adresler, birden fazla kayıt, bazı oyun ve otomasyon kullanımları. |
| NTAG216 | Yaklaşık 888 bayt | Kısa metin ve iletişim kartı (vCard) verisini doğrudan çipte taşımak. |
Adres yönlendirme temelli kullanımda çipin kapasitesi önem taşımaz; adres kısa olduğu için NTAG213 yeterlidir. Asıl seçim çip değil, etiketin yapıştırılacağı yüzeydir.
Metal yüzey: en sık yapılan hata
Standart NFC etiket metal yüzeyde çalışmaz; metal manyetik alanı soğurur ve çip enerjilenemez. Çelik tezgâh, alüminyum tabela, buzdolabı, araç gövdesi için metal uyumlu (anti-metal) etiket gerekir. Bu etiketlerde çiple yüzey arasında ferrit bir katman bulunur ve sinyali yalıtır. Nereye yapıştıracağınızı baştan söylemeniz doğru tipin gönderilmesi için yeterlidir.
Nerelerde kullanılır?
- Kasa ve tezgâh: Ödeme anında müşterinin telefonu elindedir; kasadaki etiket Google değerlendirme ekranını açar.
- Masa: Restoran ve kafede menüyü açar; kart gibi kaybolmaz, stand gibi devrilmez. QR menü ile birlikte kullanılır.
- Vitrin ve kapı: Dükkân kapalıyken de çalışır; çalışma saatleri, katalog ya da sipariş sayfası açılır.
- Ürün ve ambalaj: Kullanım kılavuzu, garanti kaydı, yeniden sipariş. Kozmetik, kuyum ve el yapımı ürünlerde yaygınlaşıyor.
- Ofis ve resepsiyon: Misafir Wi-Fi şifresi, toplantı odası rezervasyonu, şirket tanıtımı.
- Araç: Servis ve nakliye araçlarının camında iletişim ve teklif formu.
- Ev otomasyonu: Komodindeki etiket telefonu sessize alır, arabadakiyle navigasyon açılır; telefonların kısayol uygulamalarıyla kurulur.
NFC etiket mi, QR kod etiketi mi?
İkisi aynı işi yapar, farkı müşterinin attığı adımdadır. QR için kamera açılır ve kod hizalanır; NFC'de telefon dokundurulur. QR'ın avantajı her telefonda çalışması ve uzaktan okunabilmesidir; afiş ve vitrin camının iç yüzü gibi dokunulamayan yerlerde QR gerekir. NFC'nin avantajı hızı ve kamera açma zahmetinin olmamasıdır; kasa, masa ve tezgâh gibi dokunulan yerlerde NFC öndedir. Ürettiğimiz etiketlere isteğe göre QR kod da basılır; iki yöntem tek etikette birleşir.
Fiyatı ne belirler?
Adet, boyut ve baskı. Etiket hazırlığı bir kez yapıldığı için birim fiyat adet arttıkça belirgin biçimde düşer; 10 etiketle 200 etiket arasındaki fark büyüktür. Metal uyumlu etiket standarttan daha pahalıdır. Renkli logo baskısı ve dış mekân kaplaması fiyata eklenir. Kaç adet, hangi ölçü ve nereye yapıştıracağınız teklif için yeterli bilgidir.
Sıkça Sorulan Sorular
NFC etiketin ömrü ne kadar?
Çip pilsiz olduğu için elektriksel olarak eskimez; on binlerce kez okutulur. Ömrü yapışkanın ve baskının dayanıklılığına bağlıdır. İç mekânda yıllarca kullanılır; güneş ve yağmur alan yerler için dayanıklı kaplama gerekir.
Etiketin açtığı adresi sonradan değiştirebilir miyim?
Evet. Etiket bir profile bağlanır, profilin yönlendirdiği adres panelden değiştirilir. Kampanya bitince etiketi sökmezsiniz, hedefi değiştirirsiniz. Çipe doğrudan sabit adres yazılan etiketlerde bu esneklik yoktur.
Etiket kopyalanabilir mi, güvenli mi?
Etiketteki adres herkese açık bir web adresidir; gizli bilgi taşımaz. Kilitlenmiş çip yeniden yazılamaz, yani birinin etiketinizi başka adrese yönlendirmesi mümkün değildir. Ürettiğimiz etiketler yazma korumalı gönderilir.
Müşterinin uygulama indirmesi gerekiyor mu?
Hayır. NFC'li telefonlarda etiket dokunulduğunda tarayıcı doğrudan açılır. NFC olmayan telefonlar için etikete QR kod basılır.
Etiketi kendim programlayabilir miyim?
Boş etiketler telefondaki ücretsiz uygulamalarla yazılabilir. Nasıl yapıldığını ve ne zaman hazır programlanmış etiket almanın daha doğru olduğunu ayrı bir yazıda anlatacağız.
Doğru etiketi seçmek için
Nereye yapıştıracağınızı ve ne açmasını istediğinizi söyleyin; çip, boyut ve yüzey tipini biz seçelim. NFC etiket ve sticker sayfasında örnekler var; iletişim sayfasından adet ve ölçü yazarak teklif alabilirsiniz.
